Je regenjas ritst dicht, de druppels rollen eraf, en jij blijft droog. Precies wat je ervan verwacht. Maar diezelfde eigenschap die een regenjas zo goed laat werken, is ook meteen de reden dat er vrijwel altijd plastic in zit. Niet een klein beetje, maar als basismateriaal.
In het kort
- Vrijwel elke regenjas bevat plastic: meestal polyester, polyurethaan (PU) en/of PVC. Nylon komt juist minder vaak voor dan je zou denken.
- Deze materialen zijn nodig om de jas waterdicht te maken, via een coating (een laagje aan de buitenkant) of een membraan (verwerkt in de stof, zoals bij Gore-Tex).
- Bij PVC-coatings worden weekmakers toegevoegd om het materiaal soepel te houden, dezelfde stofgroep die ook in andere plastic producten voorkomt.
- Naast plastic speelt ook PFAS een rol bij de waterafstotende laag; dat onderwerp behandelen we hier niet in detail, maar bij PFAS in regenjassen van pfaswijzer.com wel.
- Geen van de grote outdoormerken maakt een volledig plasticvrije regenjas, maar er zijn wel duidelijke verschillen in hoeveel gerecycled materiaal ze gebruiken en hoe concreet hun reductiedoelen zijn.
Ja, vrijwel elke regenjas bevat plastic
Dat is meteen het eerlijke antwoord. Volgens de Rijksoverheid wordt regenkleding meestal gemaakt van de kunststoffen polyester, polyurethaan en PVC. De binnenkant is soms van katoen of nylon, maar nylon als hoofdmateriaal komt juist zelden voor, in tegenstelling tot wat je misschien zou verwachten.
Deze plastics zijn niet toevallig gekozen. Polyester is van nature al vrij waterbestendig door de dichte weving, en wordt vervolgens nog verder verbeterd met een coating. Polyurethaan en PVC worden juist gebruikt als die coating zelf: een dun laagje aan de buitenkant van de stof dat de jas daadwerkelijk waterdicht maakt.
Waarom fabrikanten voor deze materialen kiezen
Er zit een technisch onderscheid achter dat de moeite van het kennen waard is. Een coating is een laagje dat aan de buitenkant van de stof wordt aangebracht. Een membraan wordt juist in de stof zelf verwerkt, en is de technologie achter bekende namen als Gore-Tex. Beide oplossingen zorgen ervoor dat regendruppels niet naar binnen dringen, terwijl waterdamp van je eigen lichaam (zweet) er wel uit kan.
Zonder een van deze twee oplossingen is een jas op zijn best waterafstotend, niet waterdicht. Dat onderscheid is precies dezelfde nuance die ook geldt bij het materiaal nylon: een dicht geweven stof houdt water een tijdje tegen, maar bij een aanhoudende regenbui trekt het er alsnog doorheen zonder een coating of membraan.
Weekmakers in de coating
Hier komt een minder bekende laag bij. Om een PVC-coating soepel en flexibel te houden, in plaats van stijf als een stuk zeildoek, worden er weekmakers aan toegevoegd. Dat is exact dezelfde stofgroep die je ook tegenkomt in bijvoorbeeld vinylvloeren en douchegordijnen, uitgebreid behandeld in de uitleg over weekmakers en de bekendste familie daarbinnen, de ftalaten. Niet elke PVC-coating gebruikt per definitie een ftalaat-weekmaker, maar het mechanisme, en de reden waarom fabrikanten het toevoegen, is identiek.
PFAS: een ander onderwerp, apart behandeld
Naast plastic speelt er nog een andere stofgroep een rol bij regenjassen: PFAS, gebruikt in de waterafstotende DWR-coating die zorgt dat regendruppels van de buitenstof afparelen in plaats van erin te trekken. Dat is een andere chemische familie dan de plastics die we hierboven behandelden, met een eigen verhaal over gezondheid, regelgeving en welke merken al zijn overgestapt op alternatieven. Dat onderwerp is het domein van onze zustersite pfaswijzer.com, die het uitgebreid heeft uitgezocht in PFAS in regenjassen: dit zijn de veilige merken, inclusief een concreet merkenoverzicht en NVWA-onderzoeksdata.
Welke merken het beter doen
Geen van de grote outdoormerken maakt op dit moment een volledig plasticvrije regenjas. De waterdichtheid hangt simpelweg te sterk af van coatings en membranen die zelf plastic zijn. Het verschil tussen merken zit daarom niet in “plastic versus geen plastic”, maar in hoeveel van dat plastic al gerecycled is, en hoe concreet een merk zich vastlegt op verdere reductie.
| Merk | Aanpak |
|---|---|
| VAUDE | Streefde in 2021 al naar bijna 50% gerecycled textiel in de trekking-collectie, eigen Green Shape-label, bluesign-gecertificeerd, werkt daarnaast aan bio-based materiaalinnovaties |
| Arc’teryx | Concreet, gepubliceerd doel: 100% gerecyclede nylon en polyester in 2030. Aandeel gerecyclede nylon steeg van 14% naar 33%, polyester van 41% naar 50% (2023-2024) |
| Fjällräven | Gebruikt veel gerecyclede polyester; de eigen G-1000-stof is een deels natuurlijke katoen-polyester mix, geen puur plasticvrij alternatief |
| Jack Wolfskin | Minder concrete, kwantificeerbare toezegging gevonden over het aandeel gerecycled materiaal in de stof zelf |
| Kari Traa | Overwegend nieuw (niet-gerecycled) polyester met een waterafstotende behandeling; incidenteel een product met gerecyclede polyester |
Arc’teryx omschreef de aanpak achter hun nieuwste model treffend. Senior materiaaldirecteur Andrew Yip: “True circularity requires systems-level change.” Dat vat de kern goed samen: een enkel gerecycled jasje verandert weinig, een systeem waarin materialen keer op keer terugkomen wél.
Zoek je toch naar een écht ander materiaal, dan komen natuurrubber en gewaxte katoen het dichtst bij plasticvrij, al gaat dat gepaard met compromissen in gewicht, prijs of onderhoud. Puur wollen kleding is van nature waterafstotend, maar niet waterdicht bij aanhoudende regen.
Waar je zelf op kunt letten
Check het materiaaletiket in plaats van alleen op de marketingtekst te vertrouwen. Zie je “100% gerecycled” of “GRS-gecertificeerd” (Global Recycled Standard) staan, dan weet je dat het plastic in ieder geval een tweede leven krijgt in plaats van nieuwe aardolie te verbruiken. Herken je een materiaalnaam niet, dan is die vermoedelijk een van de vele verborgen plastic-namen op etiketten.
Veelgestelde vragen over plastic in regenjassen
Is een regenjas altijd van plastic gemaakt?
Bijna altijd wel, ja. De waterdichte eigenschap van een regenjas komt vrijwel nooit van een puur natuurlijk materiaal, met uitzondering van niche-opties zoals natuurrubber of gewaxte katoen.
Wat is het verschil tussen een coating en een membraan?
Een coating is een laagje dat aan de buitenkant van de stof wordt aangebracht. Een membraan wordt in de stof zelf verwerkt, zoals bij Gore-Tex. Beide houden regen buiten terwijl zweetdamp naar buiten kan.
Is gerecyclede polyester beter dan nieuwe polyester?
Op milieuvlak wel: er is geen nieuwe aardolie voor nodig en de CO2-uitstoot bij productie ligt lager. Chemisch en qua veiligheid maakt het weinig verschil, het blijft dezelfde kunststof.
Bestaat er een 100% plasticvrije regenjas?
Niet bij de grote, bekende outdoormerken. De dichtstbijzijnde alternatieven zijn natuurrubber jassen en gewaxte katoen, al gaat dat gepaard met compromissen in gewicht of onderhoud vergeleken met een technische shell-jas.
Zit er ook PFAS in mijn regenjas?
Dat kan, in de waterafstotende coating. Dat is een ander onderwerp dan de plastics in dit artikel; het volledige verhaal, inclusief welke merken al zijn overgestapt, lees je bij PFAS in regenjassen van pfaswijzer.com.
Conclusie: plastic zit er bijna altijd in, de vraag is hoeveel en welk soort
Regenjassen zijn vrijwel zonder uitzondering gemaakt van plastic: polyester, polyurethaan of PVC, met soms een weekmaker om de coating soepel te houden. Dat is geen toeval, maar een directe technische noodzaak om waterdicht te worden. Geen van de grote merken heeft dat inmiddels vervangen door een volledig plasticvrij alternatief, maar VAUDE en Arc’teryx onderscheiden zich met concrete, meetbare doelen voor gerecycled materiaal, waar andere merken minder transparant over zijn. Wil je het net iets anders, kijk dan naar natuurrubber of gewaxte katoen, met de bijbehorende compromissen.
Bronnen
- Rijksoverheid, WaarZitWatIn. Regenkleding. Geraadpleegd via waarzitwatin.nl
- VAUDE. Elope Jacket – Functionele wandeljas van gerecycled materiaal. Geraadpleegd via vaude.com
- Bettertrail. How Sustainable is Arc’teryx? Geraadpleegd via bettertrail.com
- WWD Sourcing Journal. Material World: Arc’teryx Puts Circularity in a $1,200 Shell. Geraadpleegd via wwd.com
- Wikipedia. Waxed cotton. Geraadpleegd via en.wikipedia.org (achtergrond, niet gebruikt voor gezondheids- of veiligheidsclaims)